Gevaar

Ādīnava

ādīnava

'Gevaar'; 'ellende'; 'nadelig kenmerk van verschijnselen'; 'nadeel'; 'slecht gevolg'.

Als in 'het gevaar van zintuiglijkheid' (kāmādīnava); 'contemplatie van gevaar' (ādīnavānupassanā).

De tegenstelling van ādīnava is ānisaṁsa. De ādīnava van een bepaald ding (dhamma) wordt vaak beschreven als de kenmerken van vergankelijkheid (aniccatā (anicca)), (dukkha), en het feit dat het het 'veranderende in zich draagt' (vipariṇāmadhamma).

Dit wordt vooral gezien in het geval van elk van de vijf aggregaten (khandha's), o.a. in S12-026 en de twaalf zintuigbases (āyatana), o.a. in S35-013; S35-014.

Vaak genoemd in combinatie met assada en nissaraṇa, vaak voorafgegaan door samudaya en atthangama, als kenmerken die in detail moeten worden begrepen voor alle saṅkhāra's.

Deze reeks van 3 of 5 onderzoeken komt heel vaak voor in de Saṁyutta Nikāya, en wordt toegepast op een grote verscheidenheid aan objecten (dhamma's), waaronder met name op kāma (in detail in M013, maar ook op duccarita o.a. in A05-241), de vijf khandha's (o.a. in S22-074), met name vedanā (o.a. in M013), rūpa (o.a. in M013), de 4 voorwaarden (paccaya) in S16-001, bhava (o.a. in A04-010), de indrukken van de zes zintuigbases (phassāyatana) (o.a. in A04-010) etc.

Een zeer nuttige uitspraak wordt gedaan in S12-052: 'Upadaniyesu dhammesu adinav anupassino viharato taṇhā nirujjhati'.

Het waarnemen van gevaar (ādīnavasaññā) is gedefinieerd in A10-060 met verwijzing naar kāya.

Op het gevaar (ādīnava) van kāma biedt M054 een krachtige reeks gelijkenissen om ze te beschrijven, waarnaar in een aantal sutta's wordt verwezen.

Extra aanbevelingen